سنين 10 تا 12 سالگى يعنى قبل از بلوغ اين علائم ظاهر مىشوند . مرحلهء كامل بلوغ يعنى زمانى كه كليهء صفات تناسلى ظاهر مىشود با وقوع اولين قاعدگى مشخص مىگردد . در اين زمان حجم پستانها افزايش يافته و نوك آنها راست و هاله تيره رنگى ، پيرامون آن بوجود مىآيد و چربى زير پوست در بعضى نقاط بدن افزايش مىيابد . » « 1 » و خون حيض در دختران مانند منى در پسران مىباشد و تفاوتى از اين نظر با يكديگر ندارند و در همان كتاب آمده است : « تودهء عضلانى رحم در اصطلاح پزشكى ميومتر و مخاط داخلى را كه عروق خونى پوشيده شده آن دومتر مىنامند . آن دومتر بافتى است كه معمولًا تخمك بارور شده در آن جايگزين مىگردد و به عبارت ديگر لانه‌گزينى مىكند و عادت ماهانه يا قاعدگى پديده‌اى كه از فروريزى آن دومتر يا مخاط رحم ناشى مىشود كه اين پديده به علت عدم بارور شدن تخمك بوجود مىآيد . موادى كه به هنگام رگل يا عادت ماهانه از رحم خارج مىشود شامل خون و مخاط تخريب‌شدهء رحم مىباشد كه منعقد نيز نمىگردد ، قاعدگى معمولًا بين سنين 13 تا 14 سالگى اتفاق مىافتد اما در اثر عوامل فيزيولوژيكى و بيولوژيكى ممكن است اولين قاعدگى در سن 9 سالگى يا 17 سالگى پديدار شود كه بستگى به آب و هوا ، نژاد ، تغذيه و شرايط جسمانى دارد . » 2 و در كتاب تن آدمى « 2 » آمده : « تفكيك جنس نر و ماده يك عمل بسيار جالب است . در چند هفته اول زندگى داخل جنينى هيچ‌گونه اختلافات ساختمانى وجود ندارد كه نشان دهد جنين پسر خواهد شد يا دختر ، بعد از اين مرحله تفكيك شروع مىشود و بطور طبيعى اندام‌هاى تناسلى در هنگام تولد كاملًا تفكيك شده اما نابالغ هستند . در هنگام بلوغ كه توسط هورمونهاى آدنو هيپوفيز برقرار مىشود اندامهاى توليد مثل از نظر عملى بالغ مىشوند ، اين امر بين سنين 12 تا 14 سالگى در دختران و 14 تا 16 سالگى در پسران در مناطق معتدله حادث

--> ( 1 ) - مهرداد پارسا : دايرة المعارف پزشك در خانواده ، صص 302 تا 310 . ( 2 ) ايزاك آسيموف : تن آدمى ، ترجمه محمود بهزاد ، ص 458 - همچنين رك به كتاب رشد شخصيت كودك تأليف جمعى از نويسندگان ترجمهء مهشيد ياسايى ، ص 530 به بعد .